Ο Αντιδήμαρχος Αστικών και Κτιριακών Υποδομών και Σχεδίου Πόλεως του Δήμου Αθηναίων, Βασίλης-Φοίβος Αξιώτης, μιλά στο Construction για το πολυαναμενόμενο νέο γήπεδο του Παναθηναϊκού, τη νέα έδρα του «Τριφυλλιού» στο πλαίσιο της Διπλής Ανάπλασης.

Σύμφωνα με τον Βασίλη-Φοίβο Αξιώτη, η κατασκευή του υπερσύγχρονου γηπέδου, στα πλαίσια της Διπλής Ανάπλασης σε Βοτανικό και Λεωφόρο Αλεξάνδρας, αποτελεί το μεγαλύτερο έργο που έχει υλοποιήσει ποτέ ο Δήμος Αθηναίων και θα αλλάξει εντελώς το τοπίο της πόλης, εγκαινιάζοντας μία νέα εποχή επιχειρηματικότητας και ανάπτυξης.

Το καινούργιο γήπεδο του Παναθηναϊκού πρόκειται για ένα εμβληματικό έργο που συζητιέται εδώ και χρόνια και επιτέλους γίνεται πραγματικότητα. Μπορείτε να μας κάνετε μια περιγραφή του;

Πρόκειται για το νέο σπίτι του Παναθηναϊκού – όσοι είμαστε Παναθηναϊκοί μπορούμε να πούμε ότι πρόκειται για το νέο παλάτι – γιατί προσομοιάζει με τέτοιο και είναι ένα κατεξοχήν κτιριακό έργο αθλητικών εγκαταστάσεων. Μιλάμε για το μεγαλύτερο καθαρά ποδοσφαιρικό γήπεδο, χωρητικότητας από 38.500 έως 40.000 θέσεων. Θα πληρούνται όλες οι σύγχρονες προδιαγραφές FIFA/UEFA 4 αστέρων, καθώς όλες οι μεγάλες ομάδες της Ευρώπης έχουν αντίστοιχα γήπεδα και βεβαίως θα μπορεί να διατίθεται και για τις αγωνιστικές ανάγκες και υποχρεώσεις της εθνικής ομάδας.

Μην ξεχνάμε βέβαια ότι είναι ένα γήπεδο το οποίο μπορεί να είναι στην άκρη της Αθήνας, ωστόσο βρίσκεται εντός αστικού ιστού, άρα υπάρχουν και οι προδιαγραφές οι οποίες σέβονται αυτό το γεγονός.

Ένα παράδειγμα είναι οι μεμβράνες που θα καλύπτουν το γήπεδο και θα διαθέτουν ηχοαπορροφητικές ιδιότητες, προκειμένου να προστατεύσουν από την οχλαγωγία και τη φασαρία που θα υπάρχει κατά τη διάρκεια των ματς. Επίσης, το έργο αυτό είναι σύμφωνο με όλους τους εγκεκριμένους περιβαλλοντικούς όρους. Άρα, σεβόμενοι το περιβάλλον, τη γειτονιά αλλά και την ιστορία του Ποδοσφαιρικού Σωματείου του Παναθηναϊκού, πιστεύω ότι αυτό το κτίριο είναι αντάξιο και των τριών αυτών συνθηκών.

Ποια είναι η χρηματοδότηση του γηπέδου και από πού προέρχεται;

Ο Προϋπολογισμός του έργου είναι 123 εκατομμύρια ευρώ. Τα 115 από αυτά καλύπτονται πλήρως από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων του Υπουργείου Ανάπτυξης και τα υπόλοιπα 8 εκατομμύρια είναι ενταγμένα στο Ταμείο Ανάκαμψης.

Τι ρόλο πιστεύετε ότι θα παίξει το αναπτυξιακό πρόγραμμα της Διπλής Ανάπλασης για τον Δήμο Αθηναίων και γιατί θεωρήθηκε προτιμότερο το γήπεδο να κατασκευαστεί στον Βοτανικό απ’ ό,τι στη Λεωφόρο;

Έχουμε πει πολλές φορές ότι το νέο σπίτι του Παναθηναϊκού είναι μια πρώτης τάξεως ευκαιρία και το όχημα για την αναβάθμιση μιας, στην κυριολεξία, ξεχασμένης γειτονιάς. Δύο χιλιόμετρα από την Ομόνοια είναι η Λεωφόρος και αντίστοιχα δύο χιλιόμετρα από την Ομόνοια είναι ο Βοτανικός. Είναι ακριβώς η ίδια απόσταση από την πλατεία Ομονοίας. Ο Βοτανικός όμως ήταν μια ξεχασμένη γειτονιά, πλήρως υποβαθμισμένη και ξεχασμένη, εντός του αστικού ιστού της Αθήνας και αυτό είναι ανεπίτρεπτο. Λείπουν οι κρίσιμες υποδομές όπως δίκτυο ομβρίων, δίκτυο αποχετεύσεων, δρόμοι, πεζοδρόμια, φωτισμός. Εμείς λοιπόν, έχουμε κύριο σύνθημά μας το «Επεκτείνουμε την πόλη, μεγαλώνουμε τον Παναθηναϊκό». Με όχημα λοιπόν, το νέο γήπεδο βρίσκουμε μιας πρώτης τάξεως ευκαιρία, όλη η περιοχή του Ελαιώνα και του Βοτανικού, δηλαδή οι περιοχές που περικλείονται από Λ. Αθηνών, Ιερά Οδός, Αγίας Άννης, Πολυκάρπου και Ορφέως να γίνουν επιτέλους γειτονιά. Αυτό σημαίνει να διανοίξουμε δρόμους, να φτιάξουμε πεζοδρόμια, να περάσουμε τις κρίσιμες υποδομές αποχέτευσης ομβρίων και ακαθάρτων, να φτιάξουμε όμορφα πάρκα, να πρασινίσουμε την περιοχή και να φωτίσουμε την περιοχή.

Ο λόγος λοιπόν, για τον οποίο αποφασίστηκε η μεταστέγαση του γηπέδου από τη Λεωφόρο στον Βοτανικό είχε να κάνει και με την απόφαση αυξημένης πλειοψηφίας της Γενικής Συνέλευσης του Ερασιτέχνη του Παναθηναϊκού. Από πλευράς Δήμου υπήρχε η πρόθεση να κατασκευαστεί το γήπεδο, αλλά από κει και πέρα ήταν μια απόφαση που έπρεπε να πάρει και η οικογένεια του Παναθηναϊκού. Όπως έχει πει πολλάκις και ο δήμαρχος, όταν παίξει ο Παναθηναϊκός το πρώτο του επίσημο παιχνίδι – και νικήσει, αυτό είναι δική μου εκτίμηση – τότε και μόνο τότε θα μπει μπροστά η διαδικασία του να ρίξουμε την ιστορική έδρα του Παναθηναϊκού, στη θέση του οποίου βεβαίως θα υπάρχει ένα υπέροχο πάρκο, κάτι το οποίο έχει πολύ μεγάλη ανάγκη η συγκεκριμένη γειτονιά, διότι μιλάμε για μία πυκνοδομημένη περιοχή η οποία χρήζει χώρων πρασίνου. Οπότε, θα διαμορφωθεί ένα υπέροχο πάρκο αλλά και το Μουσείο ιστορίας του Παναθηναϊκού.

Υπάρχει ένας μακροπρόθεσμος σχεδιασμός ο οποίος θέλει την σύνδεση με πράσινους διαδρόμους, της Λεωφόρου με τον Λυκαβηττό. Μην ξεχνάμε ότι βρισκόμαστε στους πρόποδες του Λυκαβηττού, οπότε υπάρχει ο σχεδιασμός να συνδεθούν αυτοί οι 2 πόλοι πρασίνου, προκειμένου να υπάρχει μία ενιαία πράσινη διαδρομή. Αυτό όπως καταλαβαίνετε, θα ομορφύνει και θα δώσει μία υπεραξία στην ποιότητα ζωής των δημοτών που ζουν εκεί. Όλα αυτά ακούγονται τεράστια, το νέο γήπεδο με τα 2 υπερσύγχρονα στολίδια του Παναθηναϊκού δηλαδή την ποδοσφαιρική αρένα και τις εγκαταστάσεις του Ερασιτέχνη, η διάνοιξη δρόμων, η κατασκευή πεζοδρομίων, η δημιουργία πάρκων, όσο τεράστια κι αν ακούγονται, έχουν ήδη αρχίσει και γίνονται πράξη και η αρχή έγινε με την δημοπράτηση του γηπέδου. Όσα έχουμε εξαγγείλει, ένα-ένα υλοποιούνται.

Και αυτό το λέω γιατί υπάρχουν φίλοι της ομάδας, οι οποίοι προφανώς τέτοιου είδους εξαγγελίες τις ακούγανε με επιφύλαξη και δισταγμό, μέχρι όμως που ήρθε η στιγμή να διαπιστώσουν ότι πράγματι, αυτά που είχαμε υποσχεθεί πραγματοποιούνται. Έχουμε λοιπόν πλέον ανάδοχο, τις 3 μεγαλύτερες τεχνικές εταιρείες της Ελλάδας, οι οποίες αντί να λειτουργήσουν ανταγωνιστικά, συνεργάστηκαν δημιουργώντας μια κοινοπραξία για να μπορέσει να κατασκευαστεί το μεγάλο αυτό έργο. Αυτό σε εισαγωγικά το είχαμε προδιαγράψει, καθότι δεν θα μπορούσαμε να αφήσουμε έναν τέτοιο διαγωνισμό στην μοίρα του, υπό την έννοια ότι πήγαμε στο Συμβούλιο Δημοσίων Έργων και ζητήσαμε ειδικές προδιαγραφές για τους διαγωνιζόμενους. Δηλαδή να καλύπτουν κάποιες τεχνικές και οικονομικές απαιτήσεις. Το θέμα δεν είναι μόνο να το δημοπρατήσεις, αλλά να το κατασκευάσεις και να το φέρεις εις πέρας. Αυτό λοιπόν το διασφαλίσαμε, καλώντας μεγάλες τεχνικές εταιρείες και όπως αποδείχθηκε, ορθά πράξαμε, γιατί αυτό οδήγησε σε μία ιδιαίτερα ισχυρή κατασκευαστική κοινοπραξία.

Όπως προαναφέρατε λοιπόν, η τελευταία εξέλιξη της διαδικασίας ήταν η ανάληψη του έργου από το σχήμα ΤΕΡΝΑ-ΑΚΤΩΡ-ΜΥΤΙΛΗΝΑΙΟΣ. Ποιο είναι το χρονοδιάγραμμα κατασκευής και παράδοσης του γηπέδου; Γνωρίζετε, σε αυτήν τη φάση της διαδικασίας, τους υπόλοιπους συντελεστές-προμηθευτές του έργου;

Εμείς ως αναθέτουσα αρχή γνωρίζουμε ότι συμβαλλόμενο μέρος είναι η κοινοπραξία. Το ποιους θα χρησιμοποιήσουν ως προμηθευτές ή υπεργολάβους δεν το γνωρίζουμε, εκτός αν υπάρξει κάποια δηλωμένη υπεργολαβία στο μέλλον, το οποίο όμως αφορά τη φάση της κατασκευής. Το χρονοδιάγραμμα του έργου είναι ένα για εμάς, η σεζόν 2026-27. Το έχει πει και ο δήμαρχος, τρέχουμε ώστε τον Σεπτέμβριο του 2026 ο Παναθηναϊκός να δώσει τον πρώτο του αγώνα στο νέο του σπίτι. Αυτό είναι το μοναδικό χρονοδιάγραμμα για εμάς και αυτό αποτυπώνεται και στον διαγωνισμό.

Όσον αφορά τα έργα κατασκευής, με το που υπογραφεί η σύμβαση, ακολουθεί η ωρίμανση των μελετών, παράλληλα ξεκινάνε οι εργασίες εγκατάστασης των εργολάβων για τις πρόδρομες διαδικασίες που θα ξεκινήσουν σύντομα και στη συνέχεια θα δημιουργηθεί το εργοτάξιο για να μπει ο κύριος ανάδοχος που είναι η κατασκευαστική κοινοπραξία και να κατασκευάσει το έργο. Είναι μία διαδικασία δυναμική και θα εξηγήσω τι εννοώ. Εμείς έχουμε επιλέξει τη μέθοδο μελετο – κατασκευής, μία δυνατότητα που μας έδωσε ο ν. 4412/16 στο άρθρο 50 και υιοθετήσαμε, η οποία προβλέπει την αξιολόγηση μελέτης, όπου πέραν της ίδιας της κατασκευής του έργου, ο ανάδοχος έχει την υποχρέωση να ωριμάσει τις μελέτες από την οριστική που είναι τώρα και δημοπρατήσαμε, σε μελέτη εφαρμογής. Πρόκειται λοιπόν για μια δυναμική διαδικασία, που προφανώς εμπλέκει την υπηρεσία του Δήμου Αθηναίων όσον αφορά στο εγκριτικό κομμάτι, προχωρώντας όμως παράλληλα το κομμάτι της κατασκευής. Άρα δεν θεωρούμε ότι θα έχουμε οποιαδήποτε καθυστέρηση, λόγω της μεθόδου δημοπράτησης και βεβαίως επειδή οι όποιες καθυστερήσεις δεν προκύπτουν κατά τη φάση της κατασκευής, αλλά στην φάση των ενστάσεων κατά τη διαγωνιστική διαδικασία. Άρα με δεδομένο ότι δεν είχαμε καμία ένσταση, οδηγούμαστε με βεβαιότητα στο συμπέρασμα που κατέληξε και ο ίδιος ο δήμαρχος, στο ότι δηλαδή, το πότε θα παίξει ο Παναθηναϊκός το πρώτο του παιχνίδι στο νέο του σπίτι, είναι απλά θέμα χρόνου.

Πώς πιστεύετε ότι θα επηρεάσει τη ζωή και την εικόνα της ευρύτερης περιοχής του Βοτανικού η κατασκευή ενός τέτοιου έργου;

Θέλετε να μετρήσουμε τα εκατομμύρια που πέφτουν στον Βοτανικό; Έχουμε 123 εκατ. ευρώ για την αρένα, έχουμε περίπου άλλα 15 εκατ. για τις εγκαταστάσεις του Ερασιτέχνη, άλλα 100 εκατ. από το Ταμείο Ανάκαμψης για τις κρίσιμες υποδομές της πόλης, συμπεριλαμβανομένων 20 εκατομμυρίων,τα οποία χρειάζονται για τη συντέλεση των απαιτούμενων απαλλοτριώσεων, για να πληρώσει δηλαδή ο Δήμος τους ιδιοκτήτες ώστε να περιέλθουν στην ιδιοκτησία του τα απαραίτητα κομμάτια γης. Αμέσως-αμέσως λοιπόν, φτάσαμε περίπου τα 250 εκατ. ευρώ τα οποία θα πέσουν από το Κράτος, μέσω του Δήμου ως επισπεύδοντος φορέα και κεντρικού συντονιστή, σε μία γειτονιά. Αν λοιπόν σκεφτούμε τα 250 εκατ., συν τη μόχλευση των ιδιωτικών επενδύσεων στην περιοχή που υπολογίζουμε περί τα 300 εκατ., καθώς υπάρχει έντονη κινητικότητα για νέα κτίρια και εγκαταστάσεις, σε 5 χρόνια από τώρα, η ιδιωτική πρωτοβουλία και οι επενδυτές θα έχουν ολοκληρώσει και εκείνοι τα έργα στα οποία επενδύουν. Έχω υπόψη μου δύο μεγάλες επενδύσεις που συμβαίνουν στην περιοχή, στην πρώην ΣΟΦΤΕΞ παραδείγματος χάριν, η οποία ανακατασκευάζεται πλήρως, οπότε αυτό θα οδηγήσει σε 3-5 χρόνια σε μία τελείως διαφορετική εικόνα του Βοτανικού. Και μην ξεχνάτε, ότι ο Βοτανικός βρίσκεται σε μία ιδιαίτερα προνομιακή θέση από πλευράς αξίας, εντός των διοικητικών ορίων της Αθήνας και δίπλα στην Εθνική Οδό. Επίσης, αξίζει να σημειωθεί ότι είναι το μοναδικό γήπεδο στον κόσμο το οποίο θα έχει θέα την Ακρόπολη. Όλα αυτά μεταφράζουν το έργο αυτό σε ένα μεγάλο επιχειρηματικό και αθλητικό κέντρο που θα μεταμορφώσει την ευρύτερη περιοχή.

Υπάρχει κάποιο στοιχείο για το όνομα του γηπέδου; Θα υπάρχει ενδεχομένως σύνδεση του ονόματος με κάποια ιστορική μορφή της ομάδας;

Δεν το γνωρίζω αυτό και πιστεύω ότι θα είναι ένα θέμα το οποίο θα τεθεί στην οικογένεια του Παναθηναϊκού η οποία και θα αποφασίσει για το όνομα του γηπέδου.

Τέλος, τι περιλαμβάνει το πλάνο των υποδομών που θα εκτελεστούν το 2023 από τον Δήμο Αθηναίων;

Σε επίπεδο υποδομών, το τεχνικό πρόγραμμα του Δήμου Αθηναίων είναι το μεγαλύτερο το οποίο τρέχει από την εποχή των Ολυμπιακών Αγώνων. Δύο διευθύνσεις μόνες τους, δηλαδή η Διεύθυνση Οδοποιϊας και η Διεύθυνση Κτιριακών Υποδομών, στις οποίες έχω την τιμή να προΐσταμαι, αθροίζουν συνολικά ένα πρόγραμμα της τάξεως των 460 εκατομμυρίων ευρώ.

Αυτή τη στιγμή εκτελούμε έργα σε κάθε γειτονιά της Αθήνας. Από ασφαλτοστρώσεις που ανέρχονται σε 1.000 δρόμους έως τώρα, μέχρι πεζοδρόμια, που αποτελούν το μεγαλύτερο πρόβλημα της πόλης και στα οποία έχουμε ρίξει ήδη 24 εκατ. και αισίως έχουν κατασκευαστεί στο σύνολο 100.

Όλα αυτά υλοποιούνται σύμφωνα με τις προδιαγραφές της ενεργειακής αναβάθμισης των πεζοδρομίων, δηλαδή ψυχρά υλικά και βεβαίως έμφαση στην προσβασιμότητα, δηλαδή όδευση τυφλών και ράμπες ΑΜΕΑ. Επιπλέον, γίνονται έργα και στα δημοσυντήρητα σχολεία μας και αυτή τη στιγμή τρέχει ένα τεράστιο πρόγραμμα εκτεταμένων παρεμβάσεων και συντηρήσεων ύψους 30 εκατ. ευρώ.

Τέλος, υπάρχει το πρόγραμμα αναβάθμισης ηλεκτροφωτισμού της Αθήνας, αλλάζουμε όλες τις λάμπες του Δήμου και τις κάνουμε led, φτιάχνουμε τα πάρκα μας και εν ολίγοις κάνουμε έργα σε κάθε γειτονιά της πόλης, από την νέα εμβληματική πλατεία Ομονοίας μέχρι την πλατεία Καραμαλάκη, η οποία είναι μια πλατεία γειτονιάς. Και αυτό γιατί το είχε πραγματικά ανάγκη η Αθήνα.