Ως ένα αναπόσπαστο εργαλείο για τους επαγγελματίες του κατασκευαστικού κλάδου χαρακτηρίζει την τεχνολογία Building Information Modeling ο Βασίλης Καραγκιουλές, Construction Director της METKA ATE.

Ηεποχή της τεχνολογικής εξέλιξης φέρνει νέες προκλήσεις και ευκαιρίες στον τομέα του σχεδιασμού και της κατασκευής οδικών έργων. Στο επίκεντρο αυτής της μετασχηματιστικής διαδικασίας βρίσκεται το Building Information Management (ΒΙΜ), ένα εργαλείο που προσφέρει πληθώρα οφελών σε κάθε στάδιο του έργου, εξηγεί στο Construction ο Βασίλης Καραγκιουλές, Construction Director της METKA ATE.

Τα λάθη κοστίζουν ακριβά
Σύμφωνα με μελέτες, πάνω από το 60% των μεγάλων κατασκευαστικών έργων αποτυγχάνουν να πραγματοποιήσουν τους στόχους κόστους και χρονοδιαγράμματος, καθώς το 30% του κόστους κατασκευής αποτελεί διορθώσεις από κατασκευαστικά ή μελετητικά σφάλματα.

Η χρήση του ΒΙΜ, εξηγεί το στέλεχος της ΜΕΤΚΑ, επιτρέπει τον ολοκληρωμένο προγραμματισμό και τη διαχείριση των έργων από την αρχική φάση σχεδιασμού έως και την τελική εκτέλεση. Αυτό βελτιώνει τον συντονισμό και την επίβλεψη των διαφόρων σταδίων, εξασφαλίζοντας την ομαλή εξέλιξη του έργου με βελτιστοποίηση της ποιότητας του κατασκευής και σημαντική μείωση στο κόστος για όλες τις φάσεις του έργου. Για τον κ. Καραγκιουλέ ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει το γεγονός πως με την ψηφιοποίηση των διαδικασιών ο κλάδος έχει αρχίσει να εξοικονομεί σημαντικούς πόρους αλλά και να αντιλαμβάνεται τα έργα στις λεπτομέρειές τους. «Σύμφωνα με έκθεση του 2004 από το National Institute of Standards and Technology (NIST), 71% των κατασκευαστικών σχεδίων και εγγράφων καταγράφονταν σε έντυπη μορφή, όπου το κόστος για ανεπαρκή δεδομένα κυμαίνονταν στα 15,8 δισ. δολάρια», τονίζει προσθέτοντας πως «η δυνατότητα τρισδιάστατης απεικόνισης (3D) μέσω του ΒΙΜ παρέχει πιο ρεαλιστικές και κατανοητές εικόνες του έργου. Αυτό βοηθά στην καλύτερη κατανόηση των λεπτομερειών και τον εντοπισμό πιθανών προβλημάτων, προσφέροντας ευκαιρίες για πρόληψη και διόρθωση από την αρχή έως το τέλος της κατασκευής, μειώνοντας στο ελάχιστο την έντυπη μορφή των σχεδίων και τα ανεπαρκή δεδομένα της κατασκευής».

Σύμφωνα με τον ίδιο, η χρήση του ΒΙΜ δεν εξαντλείται μόνο στα παραπάνω, καθώς επιτρέπει την εύκολη εξαγωγή δεδομένων που αφορούν διαστάσεις, όγκο και ιδιότητες των αντικειμένων. «Αυτό με τη σειρά του συμβάλλει στην ακριβή προμέτρηση και εκτίμηση των απαιτήσεων του έργου, προσφέροντας ένα αξιόπιστο πλάνο για τον προϋπολογισμό και τον σχεδιασμό. Επιπλέον, παρέχει αυτοματοποίηση πολλών διαδικασιών μέσα από τον δυναμικό σχεδιασμό, καθώς κάθε αλλαγή που προκύπτει ενημερώνει την τελευταία έκδοση του σχεδίου, μειώνοντας την πιθανότητα σφαλμάτων και βελτιώνοντας την ακρίβεια και την αποδοτικότητα όχι μόνο κατά την διάρκεια της μελέτης αλλά και της κατασκευής. Λάβετε υπόψη πως με τα σύγχρονα όργανα μετρήσεων μπορούν τα μοντέλα του ΒΙΜ να χρησιμοποιηθούν αυτούσια με όλες τις ιδιότητές τους στο πεδίο, διευκολύνοντας έτσι την φάση της κατασκευής με ελαχιστοποίηση του σφάλματος».

Το ακόμη πιο σημαντικό είναι πως το ΒΙΜ δεν περιορίζεται μόνο στον σχεδιασμό και την εκτέλεση, αλλά μπορεί να χρησιμοποιηθεί και στην εποπτεία της συντήρησης μετά την ολοκλήρωση του έργου. «Αυτό επιτρέπει την άμεση ανίχνευση πιθανών προβλημάτων και την επισκευή τους με ακρίβεια και ταχύτητα, εξασφαλίζοντας τη μακροχρόνια βιωσιμότητα του έργου», υπογραμμίζει ο κ. Καραγκιουλές.

Για τη μελέτη και κατασκευή της Παράκαμψης Χαλκίδας
Πιο συγκεκριμένα για τα οδικά έργα, η εφαρμογή του ΒΙΜ στον σχεδιασμό και τη μελέτη τους επιφέρει σημαντικές βελτιώσεις στην απόδοση, την ακρίβεια και την αποτελεσματικότητα, καθιστώντας το ένα αναπόσπαστο εργαλείο για τους επαγγελματίες του κλάδου. «Στην ΜΕΤΚΑ η υιοθέτηση του ΒΙΜ εφαρμόζεται για τα σιδηροδρομικά έργα Κιάτο-Ροδοδάφνη και Ροδοδάφνη-Ρίο καθώς και για το έργο οδοποιίας ‘‘Παράκαμψη Χαλκίδας και Ψαχνών’’», τονίζει ο κ. Καραγκιουλές.

Κυρίως για το έργο οδοποιίας στη Χαλκίδα, ο Construction Director της METKA αναφέρει πως το ΒΙΜ εφαρμόζεται από το στάδιο της μελέτης «όπου τα οφέλη είναι πλέον εμφανή καθώς με τον τρισδιάστατο λεπτομερή σχεδιασμό αναδείχθηκαν προβλήματα στην κατασκευασιμότητα του έργου, τα οποία με την συμβατική μέθοδο θα γινόντουσαν αντιληπτά κατά τη φάση κατασκευής».

Αυτό θα είχε σοβαρό αντίκτυπο στο χρονοδιάγραμμα αλλά και στο κόστος του έργου, σημειώνει με νόημα. «Ο στόχος μας είναι να εφαρμοστεί το ΒΙΜ και στην κατασκευή, ώστε έτσι να έχουμε όσο το δυνατόν πιο ολοκληρωμένη εικόνα για τα πραγματικά οφέλη του ΒΙΜ από τη μελέτη έως και την παράδοση του έργου».

Μία από τις προτεραιότητες που έχει θέσει η ΜΕΤΚΑ είναι το ΒΙΜ να γίνει ο κανόνας στον τρόπο εργασίας της, τόσο στις διαγωνιστικές φάσεις όσο και στη δημιουργία διαφορετικών σεναρίων για σύγκριση και κοστολόγηση. «Ευελπιστούμε, λοιπόν, στο άμεσο μέλλον να είμαστε ως εταιρεία ΒΙΜ Ready».

Μονόδρομος η υιοθέτηση του ΒΙΜ από τον κατασκευαστικό κλάδο
Βέβαια για να γίνει αυτό θα πρέπει και τα μελετητικά γραφεία στην Ελλάδα να αναπτύξουν στις τάξεις τους το ΒΙΜ, κάτι που δεν παρατηρείται σε μεγάλο βαθμό στα συγκοινωνιακά έργα και ιδιαίτερα στα οδικά, τουλάχιστον όχι στον βαθμό που παρατηρείται στα κτιριακά, σημειώνει. Το σίγουρο είναι ότι υπάρχει μεγάλο περιθώριο εξέλιξης, αλλά προς στιγμήν λόγω υπέρογκου φόρτου εργασίας από τα ΣΔΙΤ, πιθανόν εξαιτίας της έλλειψης πλεοναζόντων πόρων και ιδιαίτερα λόγω της απουσίας καταρτισμένου προσωπικού, ίσως δεν είναι άμεση προτεραιότητα των γραφείων. Σχετικά με την εκπαίδευση των στελεχών στο ΒΙΜ, ο κ. Καραγκιουλές εκτιμά πως «ακόμα και αν βρεθούν οι πόροι, το καταρτισμένο προσωπικό είναι κάτι το μεγαλύτερο αγκάθι σε αυτήν τη διαδικασία, καθώς οι BIM experts είναι εξαιρετικά δυσεύρετοι. Στα ελληνικά πανεπιστήμια, προς το παρόν, δεν υπάρχει αντίστοιχη κατεύθυνση και σε συνδυασμό με την ελλιπή ενασχόληση των μελετητικών γραφείων η στροφή προς το ΒΙΜ φαίνεται να είναι δύσκολη αλλά όχι ακατόρθωτη, καθώς η ανάγκη να συμβαδίσουμε με τις νέες τεχνολογίες, για να είμαστε όσο τον δυνατόν πιο ανταγωνιστικοί και ποιοτικοί, θα μας ωθήσει να υιοθετήσουμε το ΒΙΜ». Είναι πλέον καθήκον μας να υιοθετήσουμε αυτές τις καινοτόμες πρακτικές, επισημαίνει, οι οποίες ακολουθούν τον φρενήρη ρυθμό ανάπτυξης της τεχνολογίας, για να εξασφαλίσουμε μια πιο αποτελεσματική και βιώσιμη ανάπτυξη στον τομέα των οδικών έργων.

«Αυτό θα γίνει πραγματικότητα αν δώσουμε τις σωστές βάσεις στους νέους μηχανικούς μέσα από την εκπαίδευση και σε συνδυασμό με την εμπειρία προηγουμένων χρόνων στην κατασκευή να μπορέσει η Ελλάδα να μπει στη νέα εποχή του ΒΙΜ», καταλήγει ο Construction Director της METKA.