«Πρέπει πάντοτε να υπάρχει ο απαραίτητος χώρος για όλους, διότι κάθε είδους στρεβλώσεις οδηγούν σε ανισοβαρείς καταστάσεις με αμφίβολα αποτελέσματα», τονίζει ο νέος Πρόεδρος του ΣΑΤΕ.

«Πρέπει να δημιουργούμε το μέλλον μας μόνοι μας, να δημιουργούμε την ιστορία μας και όχι να την υφιστάμεθα», επισημαίνει στο Construction ο νέος Πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνδέσμου Τεχνικών Εταιρειών (ΣΑΤΕ), Ανδρέας Γερακάκης, σταχυολογώντας τις προκλήσεις αλλά και τις λύσεις στα σύγχρονα προβλήματα του κατασκευαστικού κλάδου.
Όπως σημειώνει, οι σημαντικότερες εκκρεμότητες είναι το Π.Δ. 71, που παραμένει σε αναμονή εδώ και τριάμισι χρόνια, η άμεση λειτουργία της εταιρείας που συστάθηκε για να εκπονήσει τα νέα τιμολόγια (ΕΣΤΙΜ-ΤΕΜ), καθώς και τα χρόνια γραφειοκρατικά εμπόδια που «οδηγούν σε ανορθόδοξες μεθόδους και ετεροδοσοληψία».

Όσον αφορά το μεγάλο πρόβλημα της έλλειψης εκπαιδευμένου εργατοτεχνικού προσωπικού, δηλώνει προς πάσα κατεύθυνση έτοιμος να βοηθήσει για την αναζήτηση της βέλτιστης λύσης, υπενθυμίζοντας πως «ο ΣΑΤΕ ήταν ο πρώτος εταίρος του Εργοληπτικού Κλάδου που έθεσε το ζήτημα με υπεύθυνο τρόπο προς την Πολιτεία, συλλέγοντας τις συγκεκριμένες ανάγκες των εταιρειών του κλάδου, κατανεμημένες ανά ειδικότητα και ανά περιφερειακή ενότητα».

Κύριε Γερακάκη, θα ήθελα ως νέος Πρόεδρος του ΣΑΤΕ να κάνετε έναν απολογισμό των σημαντικότερων οροσήμων του τεχνικού κλάδου τα τελευταία χρόνια. Πού βρίσκονται σήμερα οι τεχνικές εταιρείες που εκπροσωπείτε και ποιες οι σημαντικότερες προκλήσεις με τις οποίες έχουν έρθει αντιμέτωπες;

Ο κλάδος των κατασκευών συρρικνώθηκε την περίοδο της κρίσης περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο κλάδο, θα έλεγα. Δεν υπήρξαν επενδύσεις, ο τζίρος συρρικνώθηκε και οι εργαζόμενοι στις κατασκευές, από περίπου 400.000 απασχολούμενους, έπεσαν κάτω από 190.000. Οι εταιρείες προκειμένου να εκτελέσουν έναν ελάχιστο τζίρο για να διατηρήσουν τα συνεργεία και τους μόνιμους συνεργάτες τους αναγκάστηκαν σε αρκετές περιπτώσεις να συμβασιοποιήσουν έργα σε τιμές ακόμη και κάτω του κόστους (ζημιογόνα έργα).

Σήμερα η κατάσταση είναι πιο ενθαρρυντική. Τα κονδύλια που φαίνεται ότι θα κληθούμε ως χώρα να διαχειριστούμε εντός των προσεχών ετών, μέσω των κοινοτικών ταμείων υπολογίζονται σε 60 δισ. ευρώ περίπου. Αντιλαμβάνεσθε ότι το εγχείρημα συνιστά μία πρόκληση για την Ελλάδα να μην απολέσει και αυτή την ευκαιρία.

Οι εργοληπτικές εταιρείες, αν εξαιρέσουμε αυτές της 7ης τάξης, που ήδη έχουν σημαντικό ανεκτέλεστο νέων έργων, αγωνιούν και προσπαθούν αφενός να ολοκληρώσουν ή να απαλλαγούν από τα παλαιότερα ζημογόνα έργα που λόγω των αυξήσεων των υλικών και προσφάτως του εργατικού κόστους έχουν υπέρμετρα επιβαρυνθεί και αφετέρου να αυξήσουν το ανεκτέλεστό τους με νέα έργα με καλύτερες συνθήκες. Οι πλείστοι συνάδελφοι περιμένουν την εξισορρόπηση μέσω της αναθεώρησης αλλά και αυτή είναι μέχρι σήμερα λειψή και ετεροχρονισμένη.

Οι μικροί και μεσαίοι εργολήπτες είναι η ραχοκοκαλιά του κατασκευαστικού δυναμικού της χώρας και πρέπει να υποστηριχθούν αφενός από την Πολιτεία για το πράγματι δύσκολο έργο της απορρόφησης των κοινοτικών πόρων και της απόδοσης των έργων στην κοινωνία και αφετέρου από τις τράπεζες για χρηματοδότηση και εγγυητικές επιστολές. Αυτή θα είναι η σημαντικότερη πρόκληση για το επόμενο διάστημα.

Πρόσφατα ο Υφυπουργός Υποδομών, Γιώργος Καραγιάννης, είπε ότι θα χρειστούμε 200.000 εργατικά χέρια για τα μεγάλα έργα. Κατά την άποψη σας, πού θα βρεθεί αυτό το προσωπικό; Πώς αξιολογείτε την πρόταση του ΤΕΕ να «ανοίξουν» οι διακρατικές συμφωνίες για αλλοδαπούς εργάτες;

Φυσικά και στηρίζω κάθε πρωτοβουλία και του ΤΕΕ αλλά και της Πολιτείας για να εξευρεθούν οι ανθρώπινοι πόροι που θα χρειασθούν για τα έργα. Ας μη λησμονούμε ότι ο ΣΑΤΕ ήταν ο πρώτος εταίρος του Εργοληπτικού Κλάδου που έθεσε το ζήτημα με υπεύθυνο τρόπο προς την Πολιτεία, συλλέγοντας τις συγκεκριμένες ανάγκες των εταιρειών του κλάδου, κατανεμημένες ανά ειδικότητα και ανά περιφερειακή ενότητα. Αυτή την καταγραφή την προωθήσαμε στους αρμόδιους σύμφωνα με τη νομοθεσία φορείς από τους οποίους περιμένουμε να πράξουν αναλόγως. Είμαστε έτοιμοι να βοηθήσουμε όταν και όποτε χρειασθεί.

Θα ήθελα να σταθούμε ιδιαίτερα στο θέμα του Παρατηρητηρίου Τιμών και στην Ιδιωτική Επίβλεψη. Ποια είναι η άποψή σας για αυτά τα δύο θέματα και πώς προβλέπετε να διαμορφωθεί το κατασκευαστικό κόστος ειδικά την επόμενη διετία, για την οποία έχουν προγραμματιστεί πολλά έργα;

Υπάρχουν θέματα τα οποία η Πολιτεία έχει νομοθετήσει αλλά δεν έχουν εφαρμοσθεί έως σήμερα.
Αυτά, βασικά, είναι:
α) Το Π.Δ. 71/2019, το οποίο είναι σε αναστολή πάνω από 3,5 χρόνια. Εκτιμάται ότι θα εξυγιάνει τα μητρώα μελετητών, κατασκευαστών και τεχνικών εταιρειών ενώ θα δημιουργήσει και νέα μητρώα για την Ιδιωτική Επίβλεψη. Πιστεύω ότι η Πολιτεία πρέπει να έχει επιτελικό ρόλο για τα έργα, δηλαδή να ελέγχει και την ιδιωτική επίβλεψη αλλά και τους κατασκευαστές αν ανταποκρίνονται σωστά και αν τηρούν τις μελέτες και τις προδιαγραφές, όπως γίνεται στις περισσότερες αναπτυγμένες χώρες.
β) Η άμεση λειτουργία της εταιρείας που συστάθηκε για να εκπονήσει τα νέα τιμολόγια (ΕΣΤΙΜ-ΤΕΜ). Σημειώνω εδώ ότι ο ΣΑΤΕ με τον ΣΤΕΑΤ, ήδη από το 2010, έχουν εκταμιεύσει μεγάλα ποσά από τις συνδρομές των μελών τους προκειμένου να χρηματοδοτήσουν την ανάπτυξη ενός νέου πρότυπου συστήματος τιμολόγησης για 400 άρθρα. Το σύστημα αυτό βρίσκεται υπό ολοκλήρωση και εκτιμούμε ότι αυτήν τη φορά θα αξιοποιηθεί από την Πολιτεία.

Η ύπαρξη των νέων αναλυτικών τιμολογίων θα λύσει μία διά παντός και το θέμα των αναθεωρήσεων. Κατά τη μεταβατική περίοδο και μέχρι την πλήρη λειτουργία της εταιρείας ΕΣΤΙΜ-ΤΕΜ, ο νόμος προβλέπει την έκδοση συντελεστών αναθεώρησης είτε με υπουργικές αποφάσεις είτε μέσω της λειτουργίας της ΕΔΤΔΕ, προβλέψεις οι οποίες θα πρέπει να υλοποιούνται σε έγκαιρο χρόνο.

γ) Τέλος, τα χρονίζοντα προβλήματα, όπως οι μεγάλες γραφειοκρατικές διαδικασίες, η πολυνομία, η τεράστια χρονική καθυστέρηση στους προσφεύγοντες στη δικαιοσύνη – συνθήκη που οδηγεί σε ανορθόδοξες μεθόδους και ετεροδοσοληψία. Θα πρέπει να επισπευθεί η εφαρμογή των φιλικών διακανονισμών και της διαιτησίας.

Ελπίδα μας είναι τα επόμενα χρόνια η Πολιτεία θα υιοθετήσει και στον κλάδο μας τεχνολογικά προηγμένες διαδικασίες, ώστε οι συνάδελφοι να μην αναγκάζονται να τρέχουν στις υπηρεσίες για όλα τα θέματα, αλλά να αφοσιώνονται στα εργοτάξιά τους.

Υπάρχει το παράπονο από μικρομεσαίους εργολήπτες πως οι προκηρύξεις των μεγάλων υποδομών και έργων «φωτογραφίζουν» μόνο τους μεγάλους ομίλους. Συμφωνείτε και εάν ναι, πώς θα μπορούσε ενδεχομένως να εξισορροπηθεί η κατάσταση;

Υπάρχουν μεγάλα, μεσαία και μικρά έργα, όπως μεγάλες, μεσαίες και μικρές επιχειρήσεις. Είμαι πλήρως αντίθετος όταν έργα κομματιάζονται σε 8 κομμάτια για να δοθούν σε μικρότερους, ή όταν μεσαία και μικρά έργα μαζεύονται σε μία εργολαβία-σκούπα για να δοθούν σε μεγάλους ομίλους. Πρέπει πάντοτε να υπάρχει ο απαραίτητος χώρος για όλους, διότι τέτοιου είδους στρεβλώσεις οδηγούν σε ανισοβαρείς καταστάσεις με αμφίβολα και άσχημα αποτελέσματα.

Οι τεχνολογικές εξελίξεις τρέχουν με γρήγορους ρυθμούς και το ερώτημα είναι πόσο εύκολα θα προσαρμοστούν οι ελληνικές τεχνικές εταιρείες σε αυτές τις απαιτήσεις. Θα αναπροσαρμοστούν ή μπορεί και να συνεργασθούν-συγχωνευθούν με μελετητικές εταιρείες;

Οι Έλληνες κατασκευαστές έχουν αποδείξει διαχρονικά ότι προσαρμόζονται πολύ εύκολα σε όποιες προκλήσεις υπάρχουν και ενσωματώνουν τις τεχνολογικές εξελίξεις. Βέβαια θα πρέπει να λάβουμε υπόψη ότι έχουν βγει λαβωμένοι από την υπερδεκαετή κρίση και επομένως οφείλουν να καλύψουν το χαμένο έδαφος αλλά και να γίνουν πρωτοπόροι για μια νέα εποχή με έξυπνες ιδέες και επενδύσεις στα νέα τεχνολογικά πρότυπα.

Ποιο είναι το προσωπικό σας στοίχημα, ή αλλιώς τι προσωπικούς στόχους έχετε θέσει ως επικεφαλής πλέον του ΣΑΤΕ;

Οι ιδρυτικές αρχές του ΣΑΤΕ είναι να είναι ένας θεσμικός παράγοντας για την προαγωγή και προστασία των συμφερόντων των επιχειρήσεων-μελών του, τη μελέτη των προβλημάτων και την προώθηση τεκμηριωμένων λύσεων-θέσεων και την αξιοποίηση συγκριτικών πλεονεκτημάτων και τον συντονισμό ενεργειών για το γενικότερο εθνικό συμφέρον.

Η προβολή και καταξίωση του έργου των μελών του και η ενημέρωση εξελίξεων σε παγκόσμιο, ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο αποτελούν άμεσες προτεραιότητες.

Στόχος μας λοιπόν είναι να αναλάβουμε πρωτοβουλίες σε αυτές τις κατευθύνσεις, να συνεχίζουμε τις προσπάθειες για την πληρέστερη εκπροσώπησή μας στα ευρωπαϊκά fora, από κοινού με την προσπάθεια για ενιαία εκπροσώπηση του κλάδου των κατασκευών με τις άλλες οργανώσεις.

Τέλος θα προτρέψουμε την Πολιτεία να αναλάβει τον στρατηγικό σχεδιασμό έργων για την επόμενη δεκαετία. Πρέπει να δημιουργούμε το μέλλον μας μόνοι μας, να δημιουργούμε την ιστορία μας και όχι να την υφιστάμεθα.


Ποιος είναι ο Ανδρέας Γερακάκης
Γεννήθηκε το 1956 στα Χανιά Κρήτης. Το 1974 αποφοιτεί από την Πρότυπο Ευαγγελική Σχολή Νέας Σµύρνης και το 1980 από το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (ΕΜΠ) ως ∆ιπλωµατούχος Αρχιτέκτων Μηχανικός. Την περίοδο 1980-1982 παρακολουθεί το πρόγραµµα Μaster of Architecture του University of Toronto του Καναδά. Το 1983-1985 υπηρετεί τη στρατιωτική θητεία του στο Μηχανικό µε κατασκευές έργων στη Χίο και στην 736 ∆ιεύθυνση Στρατιωτικών έργων ενώ από το 1985 ασκεί ελεύθερο επάγγελµα ως κατασκευαστής ιδιωτικών και δηµοσίων έργων. Την περίοδο 1987-1991 διετέλεσε σύµβουλος µηχανικός στην «Τράπεζα Πειραιώς» µε εκτιµήσεις ακινήτων, µελέτες, δηµοπρατήσεις και επιβλέψεις κατασκευής καταστηµάτων της Τράπεζας, την περίοδο 1986-1993 υπήρξε εκτιµητής ακινήτων της «Εµπορικής Τράπεζας» και της «Bank of America» για δανειοδοτήσεις πελατών τους ενώ από το 1997 έως το 2002 υπηρέτησε ως Προϊστάµενος Τµήµατος ∆ιαχείρισης Έργων στην «ΘΕΜΙΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ Α.Ε.» Από το 1995 είναι ο κύριος µέτοχος στις εταιρείες «ΑΡΧΙΚΟΝ Α.Ε» και «ΑΡΧΙΚΟΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ Α.Ε.» στην Ελλάδα και στην «ARXIKON D.O.O.» στη Σερβία, στην «ARXIKON O.O.D.» στη Βουλγαρία και στην «ΑΡΧΙΚΟΝ LIMITED» στη Κύπρο. Γνωρίζει άριστα αγγλικά. Εκλεγµένο µέλος του ∆.Σ. του Πανελλήνιου Συνδέσµου Τεχνικών Εταιρειών (ΣΑΤΕ) από τον Μάρτιο του 2009 έως τον Μάρτιο του 2012, Αντιπρόεδρος του Συνδέσµου από τον Μάρτιο του 2015 έως τον Μάρτιο 2018, κατόπιν Γενικός Γραµµατέας του Συνδέσµου έως τον Απρίλιο του 2023, οπότε και εκλέγεται Πρόεδρος του ΣΑΤΕ. Είναι έγγαµος µε 3 παιδιά.