Το ιστορικό κτιριακό συγκρότημα στο οποίο στεγαζόταν το «Μινιόν», αποκτά νέα ζωή και μαζί με αυτό ερχόμαστε πιο κοντά σε μια αλλιώτικη εικόνα του κέντρου της πρωτεύουσας.

Ηιστορία του «Μινιόν» είναι, σε συμβολικό επίπεδο, η μικρογραφία του κέντρου της Αθήνας. Όπως η φωτιά του 1980 κατέστρεψε μια επιχείρηση, έτσι και η πρωτοφανής για τα ελληνικά δεδομένα οικονομική κρίση της περασμένης δεκαετίας «γονάτισε» την περιοχή της Ομόνοιας. Ακόμα περισσότερα κτίρια εγκαταλείφθηκαν, ακόμη περισσότερες επιχειρήσεις διέκοψαν τη λειτουργία τους, ενώ εξαθλιωμένοι συνάνθρωποί μας αναζητούσαν καταφύγιο σε κάθε γωνιά…

Τα τελευταία χρόνια όμως, κάτι φαίνεται να αλλάζει. Αν και η Πλατεία Ομόνοιας και οι πέριξ γειτονιές απέχουν πολύ ακόμα από την αίγλη του παρελθόντος, η εικόνα της εγκατάλειψης υποχωρεί.

Κτίρια έχουν αγοραστεί για να φιλοξενήσουν νέες επενδύσεις, οι αναπλάσεις αλλάζουν την όψη της πλατείας και των δρόμων που συναντιούνται σε αυτήν, ενώ η τουριστική κίνηση έρχεται να δώσει έναν αέρα ανανέωσης στην καρδιά της Αθήνας.

Ένα από αυτά τα παραδείγματα έργων που δίνουν το φιλί της ζωής στο αθηναϊκό κέντρο είναι η ανακατασκευή του «Μινιόν» από την Dimand, η οποία αγόρασε το ακίνητο το 2021, ύστερα από πλειοδοτικό διαγωνισμό, και ξεκίνησε ένα φιλόδοξο και ρεαλιστικό σχέδιο ανακατασκευής του κτιρίου, με πολλαπλές χρήσεις. Ένα όραμα που θα ολοκληρωθεί την άνοιξη του 2024.

Το Construction, λοιπόν, είχε τη χαρά να συνομιλήσει με τον Χρήστο Φωτιάδη, Τεχνικό Διευθυντή της Dimand, για όλα όσα έγιναν προκειμένου όχι απλά να ανακαινιστεί το κτιριακό συγκρότημα, αλλά και να μεταμορφωθεί σε έναν νέο ζωοδότη για την ευρύτερη περιοχή που είχε παρακμάσει.

Από την εγκατάλειψη στον νέο χαρακτήρα
Ουσιαστικά, από την πυρκαγιά του 1980 έως και το 2021, όταν δηλαδή εξαγοράστηκε από την Dimand, το κτιριακό συγκρότημα του «Μινιόν» δεν ξαναλειτούργησε κανονικά. Ήταν σαν να είχε σταματήσει ο χρόνος, αναμένοντας τους επόμενους χρήστες που θα του έδιναν ζωή.

«Παρόλο που είχαν προηγηθεί οι εργασίες της πλήρους αποκατάστασης του οικοδομικού σκελετού, το κτίριο εξακολουθούσε να παρουσιάζει εικόνα εγκατάλειψης αλλά και αναμονής για τη συνέχιση και ολοκλήρωση των εργασιών αποπεράτωσης για την υποδοχή των νέων χρηστών», σημειώνει ο Χρήστος Φωτιάδης για την πρώτη εικόνα που αντιμετώπισε όταν ξεκίνησε η ανάπλαση του κτιρίου.

Ενός κτιρίου από το οποίο απουσίαζε η αρχιτεκτονική αισθητική σε πολύ μεγάλο βαθμό. «Το παλαιό ‘’Μινιόν’’ ήταν ένα άθροισμα κτιρίων αποτελούμενο από πολλά επιμέρους κτίρια, τα οποία είχαν συνενωθεί σταδιακά στη διάρκεια λειτουργίας της επιχείρησης. Το παλαιό κτίριο, λοιπόν, πρέπει να πούμε ότι δεν παρουσίαζε καμία ιδιαίτερη αρχιτεκτονική όψη, επειδή η ανάγκη για την έκθεση εμπορευμάτων προς το εσωτερικό οδήγησε όλες τις όψεις να είναι ‘’τυφλές’’, χωρίς ανοίγματα, προς τις περιμετρικές οδούς Πατησίων, Βερανζέρου, Δώρου και Σατωβριάνδου. Έτσι, η ανακατασκευή του βασίστηκε στις σύγχρονες αρχιτεκτονικές τάσεις, τόσο στην εξωτερική όψη, όσο και στο εσωτερικό του κτιρίου, καθώς και στις νέες απαιτήσεις χρήσεων που καλείται να εξυπηρετήσει», σημειώνει προσθέτοντας πως «η αρχιτεκτονική μελέτη προσπάθησε να προσδώσει εξωτερικά στο κτίριο νέο χαρακτήρα, επιλέγοντας δυναμικές όψεις με σύγχρονα υλικά και χρώματα, δημιουργώντας συγχρόνως ανοίγματα θέας και φωτισμού. Εσωτερικά, δε, σχεδιάστηκε ώστε να εξυπηρετεί νέες χρήσεις εμπορίου αλλά και γραφειακών χώρων».

Βιοκλιματικό κτίριο μεικτών χρήσεων – οι παρεμβάσεις
Ο σχεδιασμός της Dimand προβλέπει τη μετατροπή του σε κτίριο μικτών χρήσεων (καταστήματα, γραφεία και διαμερίσματα) με πιστοποίηση LEED Gold. Πρόκειται για μια επένδυση συνολικής εκτιμώμενης ακαθάριστης αξίας περίπου 69 εκατ. ευρώ.

«Στο ένα κτίριο του εμβληματικού ακινήτου, το οποίο αποτελείται από δύο υπόγεια και επτά ορόφους, σχεδιάζεται η δημιουργία γραφειακών χώρων και εμπορικού καταστήματος. Το εμπορικό κατάστημα θα αναπτύσσεται σε τέσσερα επίπεδα ξεκινώντας από το πρώτο υπόγειο και καταλαμβάνοντας στη συνέχεια το ισόγειο και τους δύο πρώτους ορόφους, ενώ σε όλους τους υπόλοιπους θα δημιουργηθούν γραφειακοί χώροι. Όσον αφορά τις κατοικίες, αυτές θα αναπτυχθούν σε ένα ξεχωριστό κτίριο που εντάσσεται στο ίδιο οικοδομικό τετράγωνο και το οποίο αποτελούσε και αυτό συνέχεια του εμπορικού καταστήματος του ‘’Μινιόν’’. Θα αποτελείται από έναν υπόγειο χώρο, ισόγειο και οκτώ ορόφους. Στο ίδιο κτίριο, το υπόγειο, το ισόγειο και ο πρώτος όροφος προορίζονται για εμπορικές χρήσεις», επισημαίνει ο κ. Φωτιάδης.

Ποιες είναι όμως οι παρεμβάσεις και κατασκευαστικές λύσεις που επιλέχθηκαν από την ομάδα της Dimand και των συνεργατών της προκειμένου το ακίνητο του «Μινιόν» να αποτελέσει πρότυπο πράσινου κτιρίου;

«Κατ’ αρχάς, ως προς το εξωτερικό κέλυφος, προκειμένου να ελαχιστοποιήσουμε τις θερμικές απώλειες, εφαρμόστηκε εξωτερική θερμομόνωση. Χρησιμοποιώντας, επίσης, θερμομονωτικά και ηχομονωτικά κουφώματα δημιουργήσαμε νέα ανοίγματα δημιουργώντας έτσι φυσικό φωτισμό και αερισμό. Με τη χρήση εξωτερικών σκιαδίων εξασφαλίσαμε τον ηλιακό σκιασμό, ενώ η δημιουργία του φυτεμένου δώματος έρχεται να επαυξήσει τη βιώσιμη κατεύθυνση του κτιρίου. Προσθέστε, ακόμη, στα παραπάνω και τη χρήση κατασκευαστικών υλικών που είναι σε μεγάλο βαθμό ανακυκλώσιμα, ικανοποιώντας τις σύγχρονες επιταγές της επανάχρησης και της κυκλικής οικονομίας», εξηγεί ο Τεχνικός Διευθυντής της Dimand.

Ο στόχος όμως για ένα κτίριο με μειωμένο περιβαλλοντικό αποτύπωμα απαιτούσε ανάλογες παρεμβάσεις και στο εσωτερικό του. «Στους εσωτερικούς χώρους του κτιρίου, και έχοντας πάντα ως αποστολή τη δημιουργία ενός αειφόρου κτιρίου, φιλικού στον χρήστη και το περιβάλλον, επιλέξαμε υλικά που δεν περιέχουν πτητικές ουσίες. Η δε ξυλεία που χρησιμοποιήθηκε στον εσωτερικό διάκοσμο προέρχεται από βιώσιμη διαχείριση δασών και, φυσικά, τα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν είναι και αυτά σε μεγάλο βαθμό ανακυκλώσιμα. Στα είδη κρουνοποιίας, οι ροές του νερού είναι ελεγχόμενες για την ελάχιστη δυνατή κατανάλωση, ενώ για τον κλιματισμό/ψύξη προτιμήθηκαν συστήματα ανάκτησης ενέργειας. Επειδή, μάλιστα, ένα πράσινο κτίριο οφείλει να εξασφαλίζει την ποιότητα ζωής του ανθρώπου, εγκαταστάθηκαν συστήματα αερισμού με τις υψηλότερες απαιτήσεις ανανέωσης του αέρα στο εσωτερικό του κτιρίου. Τέλος, ο έλεγχος του τεχνητού φωτισμού στους γραφειακούς χώρους γίνεται με αισθητήρες κίνησης, ενώ τοποθετήθηκε σύστημα ελέγχου του φυσικού εξωτερικού φωτισμού του χώρου για μείωση του εσωτερικού τεχνητού φωτισμού», συμπληρώνει ο κ. Φωτιάδης.

© Nikos Daniilidis Photography

Να γίνει ο κανόνας, όχι η εξαίρεση
Η ανακατασκευή του «Μινιόν» από την αρχή ξύπνησε μνήμες πολλών κατοίκων της πόλης που το είχαν ταυτίσει με την παιδική τους ηλικία. Πλέον όμως φιλοδοξεί να γίνει σημείο αναφοράς για την πρωτεύουσα. Θα τα καταφέρει;

«Στη γειτονιά της Ομόνοιας όπου βρίσκεται το ακίνητο, όλοι περιμένουν να ξαναζωντανέψει και να ξαναβρεί την παλιά του λάμψη ένα αθηναϊκό τοπόσημο, το οποίο καταλαμβάνει ένα ολόκληρο οικοδομικό τετράγωνο και επί χρόνια ήταν παραδομένο στη λήθη. Άρα, ναι, το κτίριο αποτελούσε και θα αποτελέσει ξανά τοπόσημο της πόλης των Αθηνών», δηλώνει ο κ. Φωτιάδης.

Δεν θα μπορούσε όμως, τόσο το ίδιο το «Μινιόν» ως case study αλλά και το γενικότερο κύμα ανάπλασης που παρατηρείται να ανανεώσει την πόλη;

«Η αναβάθμιση του γερασμένου αποθέματος της πόλης μπορεί να επιτευχθεί με διάφορες πρωτοβουλίες», υποστηρίζει. «Αρχικά, η αξιοποίηση των εγκαταλελειμμένων σύγχρονων σχετικά κτιρίων, ειδικά στο κέντρο της Αθήνας, με τη δημιουργία κατοικιών αλλά και εμπορικών χώρων, θα προσδώσει νέα δυναμική στο αστικό περιβάλλον, όπως επίσης και η αξιοποίηση διατηρητέων, με κίνητρα για τη διάσωση και επανάχρησή τους, θα διασφαλίσει τη διατήρηση του πολιτιστικού κληρονομήματος. Παράλληλα, οι ενεργειακές αναβαθμίσεις των κτιρίων με ουσιαστικές οικονομικές ελαφρύνσεις αλλά και αισθητικές παρεμβάσεις στις όψεις των κτιρίων με στοχευμένες προτάσεις από την Πολιτεία και τους Δήμους, θα προσφέρουν νέα αισθητική διάσταση στο αστικό τοπίο, προωθώντας τη βελτίωση της ποιότητας ζωής», αναφέρει.

Τι σημαίνει το «Μινιόν» για την Dimand;
Όπως είπαμε και στην αρχή, το «Μινιόν» δεν είναι μια ακόμη ανακατασκευή ενός ξεχασμένου κτιρίου. Μαζί με όλα τα υπόλοιπα έργα που περιλαμβάνονται στο πορτφόλιο της Dimand, αποτελεί ζωτικό τμήμα της στρατηγικής της για βιώσιμα κτίρια. «Στην Dimand αποδίδουμε ιδιαίτερη σημασία στην τήρηση του βιοκλιματικού σχεδιασμού σε όλα μας τα έργα, καθώς συμμετέχουμε στην προσπάθεια βιώσιμης ανάπτυξης με το μικρότερο ενεργειακό αποτύπωμα στο κτιριακό απόθεμα της χώρας.

Συγχρόνως με την κατάκτηση όλο και περισσοτέρων πιστοποιήσεων LEED και μέσω των παρουσιάσεων που γίνονται σε διάφορα forum για τα θετικά αποτελέσματα που προκύπτουν από τις λειτουργίες των κτιρίων που έχουμε αναπτύξει, τόσο στην εξοικονόμηση ενέργειας όσο και στην ποιότητα διαβίωσης μέσα σε αυτά, δείχνει τον δρόμο που καλούνται να ακολουθήσουν όλο και περισσότεροι επενδυτές ακινήτων στη χώρα μας», εξηγεί ο Τεχνικός Διευθυντής της εταιρείας που ανοίγει τον δρόμο για τη νέα εποχή της κτιριακής βιώσιμης ανάπτυξης.


Οι φορείς και συντελεστές του νέου «Μινιόν»
Ανάπτυξη Έργου: DIMAND
Αρχιτεκτονική μελέτη: Minos Digenis Arquitectos
Γενική Εργολαβία Αποπεράτωσης: Vitael
Στατική μελέτη: Παναγιώτης Παναγιωτόπουλος & Συνεργάτες
Η/Μ μελέτη: Kamarinos Engineers
Μελέτη φωτισμού: Danilof Studio
Ακουστική μελέτη: Χ. Μωραΐτης & Γ. Χατζηγεωργίου
Υαλοπετάσματα πρόσοψης: Elvial